Het biezen mandje op ‘t Binnenhof

RedactieAlgemeen

De vondelingenkamer wordt nu gedoogd. Blijft dat zo of grijpt de minister in?

Afbeeldingsresultaat voor wiegje

Weinig vondelingen

Er worden internationaal gezien relatief weinig kinderen te vondeling gelegd in Nederland. In een aantal gevallen wordt de moeder of beide ouders achterhaald. Dat is enerzijds te danken aan het opsporingsapparaat. Maar ook doordat de moeder bijvoorbeeld zichzelf presenteert als de vinder: zo weet zij immers zeker dat het kind ‘gevonden’ wordt. Bekijk het uitgebreide overzicht.

Veel veilige plaatsen

Moeders die in deze tijd in Nederland hun kind te vondeling leggen, hebben daarbij de keuze uit diverse relatief veilige plaatsen, zoals een ziekenhuis, politiebureau of huisartsenpraktijk. Veilig voor een baby wil zeggen: voldoende warm en droog, druk genoeg om het kindje snel te laten vinden, en goede zorg direct in de omgeving. Dat is ook de reden dat baby’s die bijvoorbeeld buiten in een park te vondeling worden gelegd, een veel groter gevaar lopen. Zoals niet op tijd gevonden worden of meegenomen worden door mensen die zich vervolgens niet melden bij de politie of hulpverlenende instanties. Vanaf 2 september 2014 zijn er vondelingenluiken nieuwe stijl onder de naam ‘vondelingenkamer’ geopend die een voorziening bieden om pasgeboren baby’s anoniem over te dragen of om anoniem te overleggen over andere mogelijkheden.

Wat weegt zwaarder: het recht op leven of het recht om je achtergrond te kennen? Het lijkt een bizarre tegenstelling: wie dood is heeft weinig aan kennis over zijn achtergrond.

Jaarlijks worden gemiddeld twee baby’s te vondeling gelegd en worden er vier dood gevonden in struiken en containers. Om dat te voorkomen, opende de stichting Beschermde Wieg de afgelopen twee jaar een aantal vondelingenkamers, waar vrouwen anoniem hun baby kunnen achtergelaten – deze wordt dan naar een pleeggezin gebracht. Afgelopen jaar kwam de stichting vijf keer in actie. Soms had ze al voor de bevalling contact met de moeder.

Strafbaar

Wie een kind te vondeling legt, is officieel strafbaar: er staat maximaal 4,5 jaar celstraf op of een boete van maximaal 20.000 euro. Het idee hierachter is dat kinderen er recht op hebben hun achtergrond te kennen. Wie anoniem wordt achtergelaten, zal die informatie misschien wel nooit krijgen. Om deze reden schreef minister Ard van der Steur (Veiligheid en Justitie, VVD) deze maand in een Kamerbrief dat hij niet achter de oplossingen van Beschermde Wieg stond. Maar in de praktijk worden de vondelingenkamers nu gedoogd: er zijn geen boetes of celstraffen uitgedeeld.

Gulden middenweg?

In zijn brief schreef Van der Steur dat hij ‘zal inventariseren of de bestaande praktijk van bevallen onder geheimhouding verbeterd kan worden’. Bij de hoorzitting vandaag zullen betrokken partijen, zoals Defence for Children en de stichting voor ongewenste zwangerschap Fiom, hun visie geven op de botsing der grondrechten. Uit hun bijdragen blijkt dat er een compromis bestaat. In Duitsland kunnen vrouwen sinds 2014 onder pseudoniem afstand doen van hun kind. Wanneer het kind zestien wordt, kan het de gegevens van zijn moeder opvragen.

 

Bron: nrc.nl, nidaa.nl

RedactieHet biezen mandje op ‘t Binnenhof